Sterk wisselende condities afgelopen week

De HF banden toonden afgelopen week een sterk uiteenlopend beeld. Van geweldige condities op HF vorig weekend tot een zware geomagnetische storm, die nu weer afneemt. De Kp-index bereikte 7 op donderdag als gevolg van een krachtige M1.7 zonnevlam op 2 november, waarbij een coronalemassa-ejectie (CME) een volledige halo met plasma veroorzaakte. NOAA classificeerde dit als geomagnetische storm met sterkte G3 nadat het DSCOVR-ruimtevaartuig het binnenkomende materiaal met meer dan 700 kilometer per seconde had geklokt. Op dat moment was de zonnefluxindex gedaald van meer dan 100 tot slechts 89.

Op de propquest-website is terug te kijken welk effect deze storm had op de ionosfeer, met een kritische frequentie die op donderdagochtend terugviel naar circa 3,5 MHz. Dat veroorzaakte een maximaal bruikbare frequentie (MUF) van slechts 11 MHz. Een dag eerder op hetzelfde tijdstip was dat nog 6 respectievelijk 25 MHz voor de MUF. Dit zet waarschijnlijk de toon voor de rest van deze zonnecyclus, zoals ook Steve G0KYA uitgelegde in zijn presentatie tijdens de RSGB Convention 2021:  Solar Cycle 25 – The good, the bad and the downright ugly.

Vooruitzichten

In de komende dagen verwacht NOAA dat een zonnefluxindex (SFI) van 90 met een lichte daling naar 85. Geomagnetische condities blijven voorlopig kalm, met een Kp-index van 2 of 3, maar die kan rond 10 november weer wat oplopen. Voorbehoud blijft dat een plotselinge zonnevlam en een bijbehorende CME de Kp-index makkelijk kan opdrijven naar 5 of hoger. Het beste advies is om DX te werken zolang die er is, het kan immers snel weer voorbij zijn. In deze tijd van het jaar, met SFI-waarden boven de 90, kun je verwachten dat de hogere HF-banden tot hun recht komen, maar alleen als de geomagnetische condities rustig blijven.

De MUF (van de F-laag voor propagatiepaden van 3000 km en meer) zal variëren tussen circa 7 MHz in de nacht tot circa 28 MHz overdag.